تهيه تراز ازمايشي وسيله موثري براي جلوگيري از برخي از اشتباهات دفتر داري است وتوازن تراز ازمايشي اين اطمينان را فراهم مي اورد كه :
از طرف هاي بدهكار و بستانكار تمام معاملاتي كه از دفتر روزنامه به دفتر كل نقل شده مساوي است .
محاسبات مربوط به مانده گيري حسابهاي دفتر كل صحيح است.
جمع ستون هايي تراز ازمايشي به درستي محاسبه شده است. با وجود اين.بري از اشتباهات از طريق تراز ازمايشي اشكار نمي شوند. نمونه هااي از اين گونه اشتباهات به قرار زير است:
از قلم افتادگي
اين اشتباه زماني رخ مي دهد كه يك يا چند معمله به دلايلي نظير كمشدن اسناد و مدارك اوليه دردفتر روزنامه ثبت نگردد.مثلا برخي از اقلام فروش كالا در دفتر روزنامه ثبت نگردد و در نتيجه به حسابهاي دفتر كل نيز انتقال نيابد.
تجزيه وتحليل غلط يك معامله
در تجزيه و تحليل يك معامله ممكن است حسابهايي كه با يد بدهكار يا بستانكار شوند.به درستي تعيين نشود و يك قلم به حساب نامناسبي منتقل گردد . مثلا هزينه تعميرات يك ماشين اشتباهاا به حساب دارايي مربوط نقل شود اين گونه اشتباهات را اشتباهات اصولي نيز مي گويند.
ثبت كردن يك معامله به مبلغ كمتر يا بيشتر در دفتر روزنامه
مثلا ممكن است در ثبت خريدي به مبلغ 200.000 ريال پس از كسر 5% تخفيف تجاري .به جاي انكه معامه به مبلغ 190.000 ريال در دفتر روزنامه ثبت شود.رقم 200.000 ريال ملاك ثبت قرار گيرد
نقل نكردن دو طرف يك ثبت روزنامه به حسابهاي دفتر كل
اين اشتباه اگر چه بر توازن تراز ازمايشي اثري ندارد ولي به طوري كه قبلا گفته شددر صورت تهيه تراز ازمايشي چهارستوني رقم گردش عمليات دفتر روزنامه با رقم گردش عمليات حسابهاي دفتر كل يكسان نخواهد بود
اشتباه در نقل اقلام
اين اشتباه زماني رخ مي دهد كه معاملاتي به درستي در دفتر روزنامه ثبت گردد ولي مبلغ صحيح بدهكار يا بستانكار . اشتباها به بدهكار يا بستانكار حساب يا حسابهاي ديگر نقل شود مثلا ممكن است در نثقل يك قلم كه در دفتر روزنامه به درستي به حساب صندوق بدهكار شده است اشتباها به جاي حساب صندوق حساب اثاثه اداري بدهكار شود
اشتباهات متقابل و خنثي كننده
گاه اثر يك اشتباه با وقوع اشتباه ديگري دقيقا به همان مبلغ خنثي مي شود مثلا مانده يك حساب دارايي در دفتر كل اشتباها معمله 200.000 ريال بيش از واقع محاسبه شود و در عين حال مانده يك حساب بدهي نيز به همين مبلغ اضافه تر منظور گردد و اين دو اشتباه يك ديگر را خنثي كنند.بسياري از اشتباهات مذ كور در جريان كار و در اثر دريافت ها وپرداخت ها مقابله اسناد ومدارك با حسابها ودر رسيدگي به حسابها كشف مي شود ولي اين احتمال هم وجود دارد كه اشتباهي مدت ها كشف نشده باقي بماند
آرمان پرداز خبره
شرکت آرمان پرداز خبره بیش از 30 سال سابقه فعالیت در زمینه حسابداری و حسابرسی و خدمات مشاوره مالی و مالیاتی