دو هفتهای از ایجاد و راهاندازی بازار ثانویه ارزی میگذرد. این بازار در ابتدای کار و برای چند روز تاثیر چندصد تومانی بر نرخ ارز داشت تا جایی که قیمت دلار در بازار آزاد تا حدود 7500تومان هم کاهش یافت. اما پس از اینکه با عدم استقبال صادرکنندگان و به تبع آن کاهش عرضه ارز مواجه شد، تاثیر کاهنده خود را از سر نرخ ارز برداشت و قیمت دلار به محدوده 8000 تومان و گاها 8200 تومان برگشت و در نوسان است.
فلسفه ایجاد بازار ثانویه، کمتر شدن نفوذ دولت در تعیین نرخ ارز و مشخص شدن نرخ در مواجهه صادرکننده با واردکننده بود. به هر روی منطق حکم میکرد وقتی قیمت دلار در بازار بالای 8000 تومان است، فعال اقتصادی رغبتی به فروش ارز خود به زیر این قیمت نداشته باشد و تنها در شرایطی مجبور به این کار میشد که حجم صادرات و به تبع آن ورود و عرضه ارز حاصل از آن در بازار ثانویه در محدوده بالایی میبود که با نگاهی به شرایط اقلیمی، صنعتی و سیاسی، وجود این حجم از صادرات دور از ذهن بود. البته در بسیاری موارد هم فعال اقتصادی در کنار صادرات، وارداتی هم دارد که مشخصا ارز خود را برای واردات خودش مصرف میکند!
از معاملات انگشت شمار هفته اول بازار ثانویه، نرخ 7500 تومان و از معاملات هفتهای که گذشت هم نرخ 8000 تومان در چند معامله رد و بدل شد که گویای تمایل بازار به این نرخ میباشد.
حالا ذکر این نکته ضروری است که وقتی این نرخ 8000 تومان در بازار ثانویه با تایید دولت ثبت میشود، در ماههای آتی که به علت بازگشت تحریمها و محکم شدن کمربند فشار اقتصادی، فعال اقتصادی تا حدود زیادی بازار صادرات خود را از دست میدهد، (با فرض پذیرش معامله در بازار ثانویه) با کمتر شدن عرضه ارز در این بازار، چه نرخی قرار است برای دلار ثبت شود!! شاید گمانه زنی ها برای دلار 10 یا 12 هزار تومان قابل پیشبینی و دسترسی باشد!
حال تغییر متعاقب قیمتها با در نظر گرفتن افزایش مجدد نرخ ارز در ماههای آتی و اینکه این افزایش قیمت مورد تایید دولت هم هست (از طریق بازار ثانویه)، چه بر سر قدرت خرید حدود 95درصد از مردم خواهد آورد؟ چرا که وجود دلار 4200 تومانی جهانگیری، نه تنها سبب حفظ قدرت خرید مردم نشده بلکه بواسطه وجود رانتهای عظیم برای عدهای معدود، شکاف طبقاتی بسیار بیشتر شده و خرید بسیاری از کالاها و حتی داروها، برای مردم عادی به رویایی سخت میماند.
آرمان پرداز خبره
شرکت آرمان پرداز خبره بیش از 30 سال سابقه فعالیت در زمینه حسابداری و حسابرسی و خدمات مشاوره مالی و مالیاتی